De Familievereniging Van den bempt & Vandenbempt Heet U welkom op de website:

Deze site is maal bezocht.                        Toevoegen aan je Favorieten.

Laatste aanpassing vrijdag 09 juli 2010.         Contacteren via het


Met de groeten van Nora, Hans en Christiaan.        Copyright © 2002-2010 Christiaan Claessens

aangeboden door Desva b.v.b.a.  

naamsvermeldingen en literatuurreferenties: "Een ander merkwaardig woord is beemd, door Lindemans uitvoerig behandeld. Het is een van die zuidelijke woorden, die ten noorden van de grote rivieren dichterlijk aandoen en dan ook veelvuldig in de 19e eeuw in verzen paradeerden, in verbindingen als grazige of groene beemden, bossen en beemden. De vage betekenis die dan aan het woord kleeft, is secundair: Kiliaan kent bemd, beemd als pratum, ager ex quo foenum percipitur, en inderdaad betekende het oorspronkelijk hooiweide, al wordt het later voor grasland in het algemeen en ook voor bouwland gebruikt. Het beemd-gebied vormt een aaneengesloten terrein in het zuiden tussen Rijn en Schelde, dat noordwaarts zich heeft uitgebreid over Noord-Brabant en in de streek van onze grote rivieren. Bij het Duitse Band-Bände-gebied sluit zich aan ons Limburg met Baant(j) (Baand) of Baan, terwijl voor Noord-Brabant de gewone uitspraak is Bint (Bimd). De hooiweiden werden vroeger afgeperkt van de grasweiden, en zo is het denkbaar dat Lindemans terecht beemd uit bi-hamithi verklaart als 'afgesloten ruimte'" [Schönfeld-1980]. "Als aanvulling bij de toponymische heteroniemenkaart van Lindemans heb ik de heteronymie in de benamingen voor de 'hooiweide' in de familienamen gekarteerd: kaart 15: beemd / meers / made in FN. Er is een opvallende overeenstemming tussen de verspreiding van de toponiemen en van de familienamen die teruggaan op beemd en meers. Het beemd-gebied in de FN stemt overeen met Lindemans' voorstelling van de verspreiding van dat toponiem. FN met meers blijken echter oostelijker voor te komen dan op Lindemans' kaart, waarop de oostelijke grens van de meers-toponiemen samenviel met de Schelde. Die expansie naar het westen van Brabant en Antwerpen, waar de FN Vermeersch en Vandenbempt nu naast elkaar voorkomen, is te verklaren uit de woordgeschiedenis van meers, dat zich in de loop der eeuwen geleidelijk meer naar het oosten verspreid heeft. Dat er in het Vlaamse kustgebied geen familienamen met meet bewaard zijn, heeft eveneens te maken met de woordgeschiedenis van meet: dat woord was niet meer productief op het ogenblik van de vorming van FN. Meet leeft enkel voort in zeer oude toponiemen; de toponymische vindplaatsen van meet zijn ouder dan die van beemd en meers. In Nederland heeft de vorm made kennelijk langer tot het levende lexicon behoord en was het, als het tenminste om hetzelfde woord gaat, niet enkel een kustwoord; dat leiden we tenminste af uit het bestaan van FN Van der Made(n) in Nederland en uit de vrij ruime verspreiding ervan [Ann Marynissen, 'Cartografie in de naamkunde', in: Naamkunde 32 (2000), nr 1-2, p 28]. "De meeste weidebenamingen waaruit familienamen ontstonden, duidden in de Middeleeuwen uitgestrekte hooilanden aan langs beken en rivieren. Voor zover hun bodemgesteldheid het toeliet, liet men er in de nazomer het vee op het etgroen grazen. Oorspronkelijk behoorden ze de gemeenschap toe, vanaf de late Middeleeuwen werden ze verkaveld en geprivatiseerd. Blijvende graasweiden waren toen, althans buiten de poldergebieden, nog een zeldzaamheid: het vee liep - al dan niet onder het waakzaam oog van een hoeder - vrij rond overal buiten het omheinde akkerland: in bossen, heidevelden, gemaaid hooiland, graskanten en struikgewas. Mede, meers en beemd zijn geografisch onderscheiden woorden voor ongeveer dezelfde werkelijkheid, namelijk uitgestrekte hooivelden op waterrijk terrein, niet zelden in het overstromingsgebied van waterlopen. Mede en made, afleidingen van het werkwoord maaien (vgl. Engels meadow), zijn typisch voor de poldergebieden in België en Nederland. Meers hoort thuis in de Vlaamse dialecten; etymologisch is het van dezelfde oorsprong als de waternaam 'meer'. Het Brabants-Limburgse beemd ontstond door samentrekking van ban-mede, en slaat dus in oorsprong op een maailand dat door een verordening of 'ban' van de heer aan de gemeenschap wordt toegewezen. Met alledrie deze woorden zijn familienamen gevormd (...). Uit beemd ontstonden onder meer Van den Beemd / Bemd(t) / Bempt / Bem(p)den / Benden / Ben(t), Van Bemten, (De) Bent en Debempt" [Devos-2001, p 43; met kaart]. - De verspreidingskaart toont aan dat de made-namen voornamelijk in (Noord-)Nederland voorkomen en de meers-namen in Vlaanderen; de beemd-namen zien we nog het meest in Belgisch Limburg en Brabant [LBr].